Billeder på siden
PDF
ePub

3()

Noram ; sic parvis componere magna solebam.
Verum hæc tantum alias inter caput extulit urbes,
Quantum lenta solent inter viburna cupressi.

MEL. Et quæ tanta fuit Romam tibi causa videndi ?
Tit. Libertas ; quæ sera, tamen respexit inertem,
Candidior postquam tondenti barba cadebat ;
Respexit tamen, et longo post tempore venit,

30
Postquam nos Amaryllis habet, Galatea reliquit.
Namque, fatebor enim, dum me Galatea tonebat,
Nec spes libertatis erat, nec cura peculî.
Quamvis multa meis exiret victima sæptis,
Pinguis et ingratæ premeretur caseus urbi:
Non unquam gravis ære domum mihi dextra redibat.

MEL. Mirabar, quid mæsta deos, Amarylli, vocares,
Cui pendere sua patereris in arbore poma ;
Tityrus hinc aberat. Ipsæ te, Tityre, pinus,
Ipsi te fontes, ipsa hæc arbusta vocabant.

40
Tit. Quid facerem ? neque servitio me exire licebat,
Nec tam præsentes alibi cognoscere divos.
Hic illum vidi juvenem, Meliboee, quot annis
Bis senos cui nostra dies altaria fumant.
Hic mihi responsum primus dedit ille petenti :
“Pascite, ut ante, boves, pueri ; submittite tauros.”
MEL. Fortunate senex, ergo tua rura manebunt !
Et tibi magna satis, quamvis lapis omnia nudus
Limosoque palus obducat pascua junco.
Non insueta graves tentabunt pabula fetas ;

50 Nec mala vicini pecoris contagia lædent. Fortunate senex, hic inter flumina nota Et fontes sacros frigus captabis opacum. Hinc tibi, quæ semper vicino ab limite sæpes HIyblæis apibus forem depasta salicti, Sæpe levi somnum suadebit inire susurro : Hinc alta sub rupe canet frondator ad auras ; Nec tamen interea raucæ, tua cura, palumbes, Nec gemere aëria cessabit turtur ab ulmo.

Tit. Ante leves ergo pascentur in æthere cervi,

60 Et freta destituent nudos in litore pisces ; Ante, pererratis amborum finibus, exsul Aut Ararim Parthus bibet, aut Germania Tigrim, Quam nostro illius labatur pectore vultus.

MEL. At nos hinc alii sitientes ibimus Afros, Pars Scythiam et rapidum Cretæ veniemus Oaxem, Et penitus toto divisos orbe Britannos. En unquam patrios longo post tempore fines, Pauperis et tugurî congestum çespite culmen, Post aliquot, mea regna videns, mirabor aristas? 70 Impius hæc tam culta novalia miles habebit? Barbarus has segetes? en, quo discordia cives Produxit miseros! en, queis consevimus agros ! Insere nunc, Meliboe, piros, pone ordine vites : Ite meæ, felix quondam pecus, ite capellæ. Non ego vos poşthac, viridi projectus in antro, Dumosa pendere procul de rupe videbo ; Carmina nulla canam; non, me pascente, capellæ, Florentem cytisum et salices carpetis amaras.

Tit. Hic tamen hanc mecum poteras requiescere noctem 80 Fronde super viridi; sunt nobis mitia poma, Castanea molles, et pressi copia lactis ; Et jam summa procul villarum culmina fumant, Majoresque cadunt altis de montibus umbræ.

ECLOGA II. ALEXIS. Formosum pastor Corydon ardebat Alexin, Delicias domini ; nec, quid speraret, habebat. Tantum inter densas, umbrosa cacumina, fagos Assidue veniebat ; ibi hæc incondita solus Montibus et silvis studio jactabat inani :

“O crudelis Alexi, nihil mea carmina curas ? Nil nostri miserere ? Mori me denique coges. Nunc etiam pecudes umbras et frigora captant; Nunc virides etiam occultant spineta lacertos;

Thestylis et rapido fessis messoribus æstu

10 Allia serpyllumque herbas contundit olentes : At mecum raucis, tua dum vestigia lustro, Sole sub ardenti resonant arbusta cicadis. Nonne fuit satius, tristes Amaryllidis iras Atque superba pati fastidia ? nonne Menalcan? Quamvis ille niger, quamvis tu candidus esses. O formose puer, nimium ne crede colori ! Alba ligustra cadunt, vaccinia nigra leguntur. Despectus tibi sum, nec qui sim quæris, Alexi ; Quam dives pecoris, nivei quam lactis abundans. 20 Mille meæ Siculis errant in montibus agnæ ; Lac mihi non æstate novum, non frigore defit. Canto, quæ solitus, si quando armenta vocabat, Amphion Dircæus in Actæo Aracyntho. Nec sum adeo informis ; nuper me in litore vidi, Quum placidum ventis staret mare; non ego Daphnin, Judice te, metuam, si nunquam fallat imago. O tantum libeat mecum tibi sordida rura Atque humiles habitare casas, et figere cervos, Hædorumque gregem viridi compellere hibisco! 30 Mecum una in silvis imitabere Pana canendo; Pan primus calamos cera conjungere plures Instituit; Pan curat oves oviumque magistros. Nec te poeniteat calamo trivisse labellum : Hæc eadem ut sciret, quid non faciebat Amyntas ? Est mihi disparibus septem compacta cicutis Fistula, Damotas dono mihi quam dedit olim, Et dixit moriens : Te nunc habet ista secundum.' Dixit Damoetas : invidit stultus Amyntas. Præterea duo nec tuta mihi valle reperti

40 Capreoli, sparsis etiam nunc peilibus albo, Bina die siccant ovis ubera ; quos tibi servo. Jam pridem a me illos abducere Thestylis orat; Et faciet, quoniam sordent tibi munera nostra, Lluc ades, o formose puer : tibi lilia plenis,

[ocr errors]

Ecce, ferunt Nymphæ calathis ; tibi candida Naïs,
Palléntes violas et summa papavera carpens,
Narcissum et florem jungit bene olentis anethi ;
Tum, casia atque aliis intexens suavibus herbis,
Mollia luteola pingit vaccinia caltha.

50
Ipse ego cana legam tenera lanugine mala,
Castaneasque nuces, mea quas Amaryllis amabat.
Addam cerea pruna ; honos erit huic quoque pomo;
Et vos, o lauri, carpam, et te, proxima myrte;
Sic positæ quoniam suaves miscetis odores.
Rusticus es, Corydon, nec munera curat Alexis ;
Nec, si muneribus certes, concedat Iolas.
Heu, heu, quid volui misero mihi ? floribus Austrum
Perditus et liquidis immisi fontibus apros.
Quem fugis, ah demens ? habitarunt di quoque silvas, 6)
Dardaniusque Paris. Pallas, quas condidit, arces
Ipsa colat: nobis placeant ante omnia silvæ.
Torva leæna lupum sequitur, lupus ipse capellam;
Florentem cytisum sequitur lasciva capella ;
Te Corydon, o Alexi ; trabit sua quemque voluptas.
Aspice, aratra jugo referunt suspensa juvenci,
Et sol crescentes decedens duplicat umbras :
Me tamen urit amor ; quis enim modus adsit amori ?
Ah Corydon, Corydon, quæ te dementia cepit !
Semiputata tibi frondosa vitis in ulmo est.

70 Quin tu aliquid saltem potius, quorum indiget usus, Viminibus mollique paras detexere junco. Invenies alium, si te hic fastidit, Alexin.”

ECLOGA III. PALÆMON.

MENALCAS. Men. Dic mihi, Damota, cujum pecus ? an Meliboei ? Dam. Non, verum Ægonis ; nuper mihi tradidit Ægon. Men. Infelix o semper, oves, pecus ! ipse Neæram Dum fovet, ac, ne me sibi præferat illa, veretur, llic alienus oves custos bis mulget in hora ;

DAMETAS,

PALÆMON.

Et sucus pecori et lac subducitur agnis.

Dam. Parcius ista viris tamen objicienda memento.
Novimus et qui te, transversa tuentibus hircis,
Et quo, sed faciles Nymphæ risere, sacello.

MEN. Tum, credo, quum me arbustum videre Miconis 10 Atque mala vites incidere falce novellas.

DAM. Aut hic ad veteres fagos quum Daphnidis arcum
Fregisti et calamos ; quæ tu, perverse Menalca,
Et, quum vidisti puero donata, dolebas,
Et, si non aliqua nocuisses, mortuus esses.

MEN. Quid domini faciant, audent quum talia fures !
Non ego te vidi Damonis, pessime, caprum
Excipere insidiis, multum latrante Lycisca ?
Et
quum

clamarem : “Quo nunc se proripit ille ? Tityre, coge pecus,” tu post carecta latebas.

20
Dam. An mihi cantando victus, non redderet ille,
Quem mea carminibus meruisset fistula, caprum ?
Si nescis, meus ille caper fuit; et mihi Damon
Ipse fatebatur, sed reddere posse negabat.

MEN. Cantando tu illum ? aut unquam tibi fistula cera
Juncta fuit ? non tu in triviis, indocte, solebas
Stridenti miserum stipula disperdere carmen ?
DAM. Vis ergo inter

nos, quid possit uterque, vicissim Experiamur ? ego hanc vitulam (ne forte recuses, Bis venit ad mulctram, binos alit ubere fetus)

30 Depono ; tu dic, mecum quo pignore certes. Men. De grege non ausim quidquam deponere tecum ; Est mihi namque domi pater, est injusta noverca ; Bisque die numerant ambo pecus, alter et hædos. Verum, id quod multo tute ipse fatebere majus, Insanire libet quoniam tibi, pocula ponam Fagina, cælatum divini opus Alcimedontis, Lenta quibus torno facili superaddita vitis Diffusos hedera vestit pallente corymbos. In medio duo signa, Conon, et quis fuit alter,

40 Descripsit radio totum qui gentibus orbem,

« ForrigeFortsæt »