Billeder på siden
PDF
ePub

ni, a threfna weithred ein dwylaw, fel yr annoeth, a'r llafurus fel y ynom ni, že tresna waith ein dwy- segur. Y mae'n debyg na chynlaw.'

nysgaeddwyd Cymru a nemawr a Gall darllenwyr y Drysorfa mwy o addasrwydd priodol gyda weled fod yr adroddiad uchod yn gwaith yr Ysgol Sabbothol na'r gymysgedig o lawenydd a galar, gwrthrych a enwyd olaf. Yn ei a'r galar fel yn gorbwyso y llawgynghorion, ei rybuddion, a'i anenydd, a pharau felly y mae yn yr nogaethau, ni byddai neb gyffelyb Ysgol hyd heddyw; a phriodol a iddo. Yr oedd o ran ei ysbryd fyddai i ni ddywedyd yngeiriau y yn un bywiog a nefol, o ran ei wraig weddw o Decoah, Canys ddawn yn un gwlithog ac effeithgan farw yr ydym ni yn marw, iol, ac o ran ei fywyd yn un dichac ydym fel dyfroedd wedi eu lynaidd a duwiol." Ni chafodd tywallt ar y ddaear.' Yn y flwydd. marwolaeth neb o'r rhai a enwyd yn 1830, Mai 12ed, Yn 19ml. yn yr Adroddiad, ac yn yr ol ysoed, bu farw Jane Jones, merch grifen hon, fyned heibio yn ddiDavid a Chatherine Jones o'r dref sylw ganddo. hon.

sylw ganddo. Eithr pa bryd Yr oedd hi yn Athrawes bynag y deuai angeu i'n rhengau, ffyddlon a diwyd, a chafodd ei i gludo ymaith rai o'n Hysgol, dwyn i fynu o'i mebyd yn Eglwys neu o'n Heglwys yn ei grafangau, Crist, ac o gylch blwyddyn cyn byddai ef bob amser y Sabboth gyflawn gymmundeb â hi, a diau cyntaf wedi hyny, yn yr ysgol, yn gyflawn gymmundeb â hi, a diau coffhau am ein colled gyd a galar, gennym ei bod heddyw heb lygt: ac yn dangos eu rhinweddau gyd edd yn ei henaid, na gofid yn ei mynwes, na bloesgni yn ei chân a dwysder ; a chyd a'r wasgfa a'r yn seinio “Iddo Ef” yn mysg orai bawb oli i “osod” o honynt

gwresowgrwydd mwyaf. Cynghcantorion auraidd Caersalem fry. Medi 7, 1830. “Dygwyd " Rees hyny“ at eu calon,' ac odid cyn Owen, Asiedydd, yn ddisymwth,

iddo ddibenu na ddeuai'r arwydd «i farwolaeth, ac i'r tŷ rhagder. sefGwerth enaid, byrdra amser,

wers (motto) hyny allan ganddo ; fynedig i bob dyn byw." Os ystyriwn yntau fel dyn, fel Ath- a meithder tragywyddoldeb.” Ond raw, neu fel Cristion, yr oedd ef gan na oddef terfynau y Drysorfa yn atteb yn gymmwys i'r rhai i mi ymhelaethu y chwaneg ar gwynfededig hyny, ac ni bo hyn yn bresennol, disgwyliwn yr dichell yn ei ysbryd:' a diddadl anrhegir hi cyn hir a hanes mwy yw fod Crist yn fywyd ganddo, a manwl o'r trangcedig hwn, o hermarw yn elw iddo.

wydd mynegir i ni “ fod coffadAc yn nechreu y flwyddyn wriaeth y Cyfiawn yn fendigedig;' newydd hon (1831), ar y 10 o ac y mae meddwl a chlywed am Ionawr, yn 52 oed, bu farw y enwogion dwysion Duw, a gymduwiol a'r defnyddiol R. Edwards erwyd ymaith, yn symbylu y rhai Blawdwr a Phobydd, (tad i'r byw "na fyddont fusgrell, eithr rhagddywededig R. Edwards, yn ddilynwyr y rhai drwy ffydd ac Awdwr yr adroddiad blaenorol). amynedd a etifeddasant yr addAc wrth feddwl am y fath chwil. ewid.” Ar i'r hyn a ysgrifenwyd droadan sydd gan angeu yn ein eisioes fod yn ddeffroad i'r Athplith, yr ydym yn barod i ofyn rawon, yn rhybudd i'r Ysgolheigfel y Salmydd. “Pa wr a fydd ion, ac yn droedigaeth i'r annuwbyw ac ni wel farwolaeth," gan iolion, yw gwir ddymuniad yr fod y cyfiawn yn cael ei gymeryd eiddoch, John WILLIAMS. ymaith fel yr anghyfiawn, y doeth Dolgellau.

er

Cofnodau Cymdeithasfa Dolgellau, ynt hefyd fod yn llawn llygad," Hydref 14. 15. 1829,

Dat. iv. 6. oblegid fod amrywHydref 14. am 10 ar gloch, iaeth amgylchiadau yr eglwysi ; cyfarfu y brodyr yn y weinidog- ac amrywiaeth o bethau, ac amaeth fel arferol. Yn y cyfarfod rywiaeth dull o gymmwyso y hwn sylwyd ychydig ar weinidog- pethau, yn galw yn ueillduol am aeth yr efengyl, ac yspryd y hyn. Mae yr holl bethau yn y weinidogaeth."Am hyny gan Testament "mawr, ac y maent fod genym y weinidogaeth hon, hwythau yn weinidogion y Testa&c. Gweinidogaeth bwysig yw ment hwnw. y weinidogaeth hon ? a pheth o'r Mae adnewyddiad hefyd i fod pwys mwyaf yw bod yn weinid- ar yr holl gymmwysderau hyn yn ogion yr efengyl.

y gweinidogion : pethau ydynt Gofynwyd, Pa bethau a wna ag y maent i gynnyddu ynddynt, ddyn yn weinidog cymmwys y ac am hyny hwy ddylent weddio, Testament newydd ? Dywed rhai llafurio, a sychedu am ymhelmai dysgeidiaeth, doniau, a thy- aethu ynddynt, a disgwyl wrth mherau da, &c. Attebwyd, Er yr Arglwydd yn yr ymarferiad fod y pethau hyn yn dda, ac ang- diwyd o foddion am ei fendith enrheidiol iawn, ac oll fel llaw- a'i ras i'r dybenion hyn. forwynion gwasanaethgar; Wedi hyn, ymdrinwyd â dull hyny mae y pethau a wnant ddyn llafar y weinidogaeth tuag at yo weinidog cymmwys y Testa- ddynion. Mae yr ysgrythyr yn ment newydd yn bethan mor dangos mai y dull ydyw trwy oruchel a sanctaidd, a'u bod yn “ Ymresymu," Act. xxiv. 25.andhraethol uwchlaw

yr

holl Perswadio dynion,” 2 Cor. v. bethau a enwyd.

11.-“ Cynghori a rhybuddio," Tuag at fod yn weinidog cym- Col. i. 28. Dylid ymdrin â dynmwys, rhaid yw, Deall yr oruch-ion fel creaduriaid rhesymol, a wyliaeth yr ydym dani, Mat. xiii. bod pob ymdriniaeth â hwynt yn 52.-Cael y trysorhwn yn y gymmwysiadol : bod rheswm a llestr, 2 Cor. iv. 7.-Derbyn gair chymmelliad ymhob peth. Mae y cymmod, 2 Cor.v.18.19.—Llew- ymresymu, perswadio, cynghori, yrch yn y galon, i roddi goleuni a rhybuddio yn cynnwys cymgwybodaeth gogoniant Duw yn mwysiad o'r pethau. Dylid wyneb Iesu Grist, 2 Cor. iv. 6.- gwneuthur hyny gyda golwg ar Derbyn y gras hwn i efengylu, i'r pethau gyrhaedd eu daelì a'u Eph. iii. 8.-Gwybod ofn yr Ar- cydwybodau yn anwrthwynebol, glwydd-Bod cariad Crist yn ein dan fendith yr Ysbryd Glan, fel cymmell ni, 2 Cor. v. 11–14. y byddo i “oleuni gwybodaeth Mae gwybod ofn yr Arglwydd yn gogoniant Duw yn wyneb lesu sicr o'n llenwi â gwylder ac Grist” orchfygu dynion i ddyarswyd duwiol yn y gwaith. Ac chwelyd yn wirfoddol at Dduw, y mae profi cymmelliadau cariad ac ymorphwys ar ei drefn ogonCrist, yn ein llenwi åg awyddfryd eddus ef am fywyd tragywyddol. eiddigus am ogoniant Crist a lles- Yna galwyd arnom oll i ystyrhad eneidiau dynion.

ied y pethau hyn. bethineb a ffyddlondeb hefyd Cynghorwyd pawb i wylio rhag ydynt yn argenrheidiol anhep- balchder, oblegid gelyn yw hwn, gorol at y gwaith pwysfawr hwn, a gelyn agos a difäol iawn. Daw i roi bwyd i'r teulu yn ei bryd, hwn gyda ni i ddewis testyn, se Luc xii. 42 : ïe, bwyd, nid sothach daw gyda ni i’r Fyfyrgell, ac i'r diles. Mae yn angenrheidiol idd. Areithfa, efe a ymwthia atom

yn ein llafur a'n dyben, i Sina, ac ; deilyngaf i Dduw, i'w thalu iddo
at y Groes! Ymatteb cydwybod i gan greadur sydd yn ymddibynu
Dduw fyddo yn beth pwysig ar yn gwbl ar Dduw; oud iaith an-
ein meddyliau. Gofynwn yn aml niolchgarweh yw, Duw ydwyf fi,
i ni ein hunain. Pa neges sydd difai gwaith iddo ef yw gweini i mi.
genyf? Pa ddyben sydd yn fy Er hylled y desgrifiad, gwir yw.
aghymhell ? Pa les ydwyf yn ei Mac ystyried ein gwaeledd ein
wneuthur dros Dduw? Pa les i hunain, a'n hannheilyngdodo
ddynion ? Pa ogoniant sydd i drugareddau Duw, ynghyd a
Dduw oddiwyth fy llafur? Pa mawredd Duw a'i lywodraeth
fodd, ai yn llawen, ac nid yn oruchel ef, yn sicr o'n plygu yn
drist y byddaf yn rhoi cyfrif i'm ostyngedig a diolchgar iawn iddo
Barnwr am fy llafur ? Gwyliwn am bob trugaredd.
lawer rhag i ni adfeilio yn ein Cyssylltir diolchgarwch â
gweinidogaeth : rhag bod yn llai gweddi yn fynych yn y Bibl,
eiddigus am ogoniant Crist ; Mai Phil. iv. 6. 1 Thes. v. 17. 18, &e.
o son am dano yn ein pregethau; | Daw natur a dyn i alw am gym-
llai o wasgfeyon dwysion am gael morth mewn cyfyngder ; ond
pechaduriaid ato, a chredu ynddo. rhaid wrth ras yn gymmorth i fod
Gogoniant Crist yw dyben gwein- yn ddiolchgar am drugareddau a
idogion cymmwys y Testament gwaredigaethau, Luc xvii. 17.
newydd ; ymdrechwn ninnau am Dylem ymhob ymbil a diolch-
fod yn ogoniant iddo, gan wylio garwch fod a'n golwg ar y pethau
a gweddio ymhob peth, ymhob mwyaf yn benaf, yn ol ffurf
man, ac ymbob cymdeithas ; wrth gwasanaeth Eglwys Loegr. “Di-
fwyta ac yfed, wrth deithio, ac olch am ein creadigaeth, ein cad-
wrth orphwys, ymhob gwaith, wraeth, ac am holi tendithion y
cymdeithas, ae amgylchiad fel bywyd hwn; ond uwchlaw y
na thywyller ein goleuni, ac na cwbl am ei anfeidrol gariad;" &e.
ddyryser ein defnyddioldeb. Yr Daliwyd sylw hefyd fod yn
oedd golchi a thaenellu yn fyn- bossibl i ein cyflawniadau fod yn
ych ar y llestri yn y Babell a'r weigion iawn,-megis gweddi heb
Deml ; felly y mae ymlanhau i fod yn weddi,- diolch heb fod
fod gan y rhai a ddygant lestri yr yn ddiolch. Mae yn anmhossibl
Arglwydd, Esa. lii. il. Ymlau- i ddyn fod yn wirioneddol ddi-
hawn ninnau oddiwrth bob hal-olchgar heb i ddylanwadau ben-
ogrwydd crawd ac yspryd, 2 Cor. dith drwytho ei yspryd yn y
vii. 1'; a gweddiwn lawer am pethau a nodwyd. Dywedwyd
amgeledd ac arweiniad yr Yspryd fod angen dysgu i'r eglwysi a'r
Glan.-Dybenwyd trwy weddi. cynnulleidfaoedd mai genau idd-

Am 2 ar gloch. Oddiar yr ynt yw y gweddiwr cyhoeddus, ystyriaeth o fod cyfarfod neill, fel y byddo iddynt gyd-weddio duol i ddiolch i'r Arglwydd am âg ef. Hefyd, dylai fod cyfaddein bara bennyddiol y flwyddyn asrwydd yn y gweddiau i'r llehon. Sylwyd ychydig ar ddiolchoedd, a'r achosion, ac i'r amgarwch fel dyledswydd wastadol gylchiadau: dylent fod mor eglur arnom i Dduw.

ymhob ystyr, fel y gallo yr angMae yn amlwg fod diolchgar- hyfarwydd ddywedyd Amen.' wch yn ddyledswydd arbenig ar Yr ail dydd, am 8 ar gloch, bob dyo ; ac anniolchgarwch yn sylwyd ar waith yr Yspryd Glan. bechod dirfawr yn erbyn Duw; 1. Gall fod gweithrediadan ïe, yn wrthryfel yn ei erbyn ef. cryfion ar feddyliau dynion beb Diolchgarwch yw y deyrnged / fod yn wir argyhoeddiad i fywyd.

[merged small][merged small][ocr errors][merged small][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors]
[ocr errors]

2. Y gwahaniaeth sydd rhwng | trwy ddyoddefiadau amserul, wedi argyhoeddiad gan yr Yspryd Glan, iaid meidrol; rhag iddynt hwy fod yn a'r pethau a effeithir ar ddynion ei gafael yn dragywyddol! lorwERTH. trwy rym golygiadau ac araethyddiaeth.

GOFYNIAD. 3. Y gwahaniaeth sydd rhwng

Syr, -Os yw gofyniadaa, oddiar cydsyniad hanesiol, ac effeithiau ddyben da, yn dderbyniol i'r Drysurfa;

a ro'wch chwi ryw gongl i'r un cangwir argyhoeddiad.

lynol. Sef, A ydyw yn rheolaidd yn 4. Parhad a chynnydd argy- ol yr Ysgrythyr; ofyn, neu gymeryd hoeddiad, ynghyd a gweled cyf- Wais y Chwiorydd yn yr Eglwys, ar iawnder ein damnedigaeth yw y ddiswyddo swyddwr, neu wrth duri

bwngc o Ddysgyblaeth; Megis wrth prawf goreu o'i wirionedd.

aelod o'r Eglwys; neu mewn dewis. 5. Helaethwyd ychydig ar loan iad swyddwr ; neu ar dderbyniad un xvi. 9. Dangoswyd fod anghred- yn aelod i'r Eglwys; neu unrhyw iniaeth yn bechod, yn (1.) yn Eglwys i'w benderfynu

bwngc, pryd y bydd angen am lais yr erbyn gwirionedd Duw. (2.) yn Addefaf bod tystiolaeth chwaer, neu erbyn ei gariad 'ef. Ei fod yn chwiorydd o blaid, nen yn erbyn unbechod y galon: yn bechod

ys

rhyw berson, yn dderbyniadwy; nid prydol yr enaid; yn bechod

hyna yw fy ngofyniad.

yn Gwn y bu derbyn llais chwiorydd o erbyn y daioni mwyaf; yn am

niwed, trwy iddynt wneud у

nifer canu gwneud gwirionedd yn gel. Iliosocaf, a'r Eglwys o angenrheid wydd: ac yn dangos atgasrwydd ydd wyro barn, a pheri terfysg. gwrthyn dyn. Bod argyhoeddi o'r Hyderaf y caf attebiad eglur i'm gof

yniad genych chwi, neu gan rai o'r pechod hwn yy myned tu hwnt i Enwogiou s’yn gydolygwyr ar eich allu cydwybod anianol, ac yn or- Trysorfa.

E. P. E. mod i bawb ond Yspryd Duw. Mae pob un sydd dan wir argy

Am Bydd ac anghrediniaeth. hoeddiad am y pechod hwn, yn Ffydd yw gwreiddyn pob da. cael ei ddwyn i'r goleu am Dduw, Anebrediniaeth yw gwreiddyn pob am y ddeddf, am ogoniant Crist, Ffydd a wna Dduw a dyn yn gyfeillion. a'i osodiad ef yn ei swydd, nes yw Anghrediniaeth a'u gwna yn elynion. anghrediniaeth yn colli ei rym, a'r Ffydd a ddwg Dduw a dyn at eu pechadur yn gallu ymorphwys Anghrediniaeth a'u gwahana hwynt. arno am fywyd. John FOULKES Beth bynag a wna ifydd fe foddlona

Dduw ; Tarddiant parhad y gosp am bechod.

Beth bynag a wna anghrediniaeth a'i Mae tragywyddol barhâd y Gosp am hanfoddlona ef. bechu, yn tarddu, nid o angenrhaid. Ffydd yn unig a wna ddyn yn gyfiawn rwydd natur yn Nuw, nac o angen

a da; rhaidrwydd natar y gyfraith' a rodd: Anghredinaeth a'i gwna yn anghyfwyd gan Dduw i ddyn fyw wrthi; ond iawn a drwg. oddi ar wendid natur y dyn i ddyoddef Ffydd a wna ddyn yn aelod o Grist; hyd foddlonrwydd.

Anghrediniaeth a'i gwna yn aelod o'r Mae'r gosp fel cosp, yn tarddu, o diafol, angenrhaidrwydd natur yn Nuw, ac Ffydd a wna ddyn yn etifedd teyrnas angenrhaidrwydd natur y gyfraith; nefoedd,

(uffern. ond ei pharbad oddi ar wendid y dy- Anghrediniaeth a'i gwna yu etifedd oddefydd.

Ffydd a wna ddyn yn wâs i Dduw ; Pe buasai ei pharhad yn tarddu Anghrediniaeth a'i gwna’n was i satais. oddiar natur Duw, yn wyneb natur ei Ffydd a ddengys Dduw yn Dad tirion; gyfraith ; buasai yn anmhosibl i Grist Anghrediniaeth a'i dengys yn Farnwr roddi lawn dros bechod un;

creulon. buasai yn anghydweddol â natur Duw, Ffydd a gyfrif Dduw yn eirwir; [og. iddo fod yngafael cosp dragywyddol. Anghrediniaeth a'i cyfrif yn gelwydd

Ond gan mái oddi ar wendid y cre- Ffydd a'n ceidw; adur y tardd, wele Berson anfeidrol, Anghrediniaeth a'n difetha.-- PATRICK.

N

00

am y

[merged small][ocr errors]

MADAGASCAR.

Felly hefyd, un bachgen wrth ddar

llen Gal. iv. 10. “Cadw yr ydych Talfyriad o Lythyr oddiwrth Mr. E

a sylw. Baker, Argraffydd, a ddyddiwyd ddyddiau, a misoedd, &c. Efe T'ananarivo, Gorphenaf 1. 1839, a

odd gan ddywedyd, mae hyn yn euog. gyfeiriwyd at Ysgrifenydd Cartrefor farnu pobl y wlad hon, canys y maent y Gymdeithas Genhadol.

yn lladd eu plant am fod dydd eu Barch, ac Annyl Syrı-Gan wybod ereill a ymattăliant rhag cyflawni rhyy

genedigaeth yn ddydd anffodus; ąc yr hyfrydwch ydych chwi yn ei gael orchwylion am ei bod yn ddiwrnod wrth ddarllen newyddion o'r parthau anffodus, pellenig hyn am lwyddiant achos y Cyfryngwr, defuyddiais y cyfleusdra

Mewn amryw ymadroddion a fyddo hun i ysgrifenu ychydiglinellau attoch. yn taro yn erbyn delw-addoliaeth, Y peth cyntaf a hysbysaf i chwi yw.

swyngyfaredd, &c. hwy a ddeallant 'yr

ystyr lythyrenol yn lled lew. Bydd yn Y defnydd a wneir yma o'n Testament hynod o hoff genyf eu clywed yn sylwi Newydd.

ar ryw ranau o'r ysgrythyr, mewn

unrhyw ddull ag a fyddo yn dangos Mae y Testament Newydd yn cael eu bod yn deall rhyw faint o'r ystyr, ei daenu ar led yr holl ddosparth o'r

canys mae hyn yn dangos fod yr addysg Ynys a elwir Imerina, gyda brys, a roddwyd idynt yn llesau iddynt. trwy offerynoliaeth yr ysgolion; mae Mae yma un gwr ieuange, o frodor, wedi cyrhaedd hyd yn nod glan y yr hwn oedd wrth ty llaw tra bum yn môr, drwy fod amryw o'r rhai a fu argraffu y rhan olaf o'r Testameat yn ein hysgolion wedi myned yno i Newydd; mae efe yn ymddangos i mi artrefu.

ei fod yn grefyddol iawn. Caethwas Daeth amryw brofion i'm clustiau i oedd efe, ac yr oedd yn dyfod i'r ysgol fod y Testament yn cael ei ddarllen gyda'i feistr. Mae efe yo medru dargydag astudrwydd, zel, ac yspryd | Ilen ac ysgrifenu yn lled dda; ac y ymofyngar.

mae yn hynod o ddiwyd yn dyfod i . Mae dau o'm hargraffyddion'i, y foddion gras. Mae yn arfer gweddio rhái er pan argraffwyd ef, ydynt wedi yn gyhoeddus; ac y mae yn awr wedi dechreu ei ddarllen ef, a gweddio yn cael ei osod i ddysgu gweision Johns eu teuluoedd ; ac y maent bob un yn a Griffiths bob prydnawn. Yr oedd ei dyfod a'i wraig a'i chwaer i'r capel. ddiwydrwydd a'i ddyfal barhad wrth Mae ambell un yn cwyno, fod aml y wasg yn rhagorol, a hyny am ddim adnod yn ddyrys ac anhawdd eu ychwaneg o gyflog na dollar yn y, mis. deall; hwy ddeallant y geiriau ond à hwnw, yn ol arferiad y wlad, yn nid ystyr yr ymadrodd. O'r rhai cael ei ranu rhwng ei feistr ac yntau, hyn, mae rhyw nifer, yn dyfod attom Ond ei brif ddymuniad oedd, yr wyf ni bob hwyr i ddarllen i ni, ac i gael yn credu, eisiau cael y Testament o'r eglurhad genym ar fanau fo yn ym. wasg. Mewn myfyrdodau ar yr hwn ddangos yn dywyll iddynt yn ngair y mae yn awr ei brif hyfrydwch, yr Duw. Mae rhai rhanau o'r ysgrythyr, wyf yn credu. Mae efe yn hyderu, er o ran yr ystyr lythyrenol, yn anhawdd yn wan a chrynedig, ar yr Iachawdwr iawn i'r Madagasgiaid ei ddeall, oher- datguddiedig ynddo. Mae efe yn hywydd eu hanwybodaeth cyffredinol o'r nod o ymdrechgar am ddysgu a goleuo Ysgrythyr, ac oherwydd gwahaniaeth ereill. mewn arferiad gwlad, &c,

Ei dad, yr hwn sydd yn awr yn hen, mae ysgrythyrau ereill yn cynnwys sydd yn parhau yn dywyll a chaled, er tebygolrwydd neilldnol mewn arferiad maint y mae ei fab yn ei ddweud wrtho gwladol, fel mae yn hynod o hawdd

yn

barhaus. iddynt ddeall yr ystyr lythyrenol. Mae dau ereill o'r caethweision, ag

Megis Math xxv. Am ddammeg y y mae genyf obaith da iawn am danynt, talentau; mae yn hawdd iawn i drig y rhai a ddygwyd dan addysg drwy olion Madagascar ei deall, oherwydd ddiwydrwydd y gwr ieuangc hwn. fod yn arferiad yma, i feistriaid wrth Maent yn hynod o ddiwyd i wneuthur adael eu cartref, i ddodi arian yn llaw eu dogn gorchwyl, fel y gallont ddyfod eu caethweision, a phan ddychwelont, i'r moddion. Maent hefyd, yn wir, gofyrir yr arian yn ol gydag elw neu yn deall yn

lled

gysson y gwirioneddau ennill."

perthynol i fywyd a duwioldeb. Cefais

Ond y

« ForrigeFortsæt »